dot bien gen
Nhân tố tiến hóa: là các nhân tố làm biến đổi tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.
Gồm các nhân tố tiến hóa: Đột biến, Di - nhập gen, giao phối không ngẫu nhiên, chọn lọc tự nhiên, các yếu tố ngẫu nhiên.
Có thể chia các nhân tố tiến hóa làm 3 nhóm:
+ Nhóm nhân tố tạo nguồn nguyên liệu cho tiến hóa, làm phát sinh các alen và tổ hợp các alen mới: Quá trình đột biến, quá trình giao phối không ngẫu nhiên.
+  Nhân tố định hướng cho sự tiến hóa, quy định chiều hướng và nhịp điệu thay đổi tần số tương đối các alen, tạo ra những tổ hợp alen thích nghi với điều kiện môi trường: chọn lọc tự nhiên.
+ Nhân tố làm thay đổi đột ngột tần số tương đối của các alen: Tác động của các yếu tố ngẫu nhiên và di nhập gen.
Vì sao đa số đột biến là có hại nhưng lại là nguồn nguyên liệu cho tiến hóa và chọn giống?

- Phần lớn đột biến genlà có hại cho cơ thể vì chúng phá vỡ mối quan hệ hài hòa trong kiểu gen, trong nội bộ cơ thể và giữa cơ thể với môi trường đã được hình thành trong quá trình tiến hóa lâu dài.

- Đột biến là nguyên liệu của tiến hóa chọn giống vì:

+ Đột biến thường có hại nhưng phần lớn alen đột biến là alen lặn xuất hiện ở một giao tử nào đó, alen lặn sẽ đi vào hợp tử và tồn tại bên cạnh alen trội ở trạng thái dị hợp nên không biểu hiện ra kiểu hình. Qua giao phối, alen lặn có thể đi vào thể đồng hợp và biểu hiện thành kiểu hình.

+ Giá trị thích nghi của một đột biến thay đổi tùy tổ hợp gen: Một đột biến nằm trong tổ hợp này là có hại nhưng đặt trong sự tương tác với các gen trong tổ hợp khác nó có thể trở nên có lợi.

+ Giá trị thích nghi của một đột biến thay đổi tùy thuộc điều kiện môi trường: Trong điều kiện quen thuộc, thể đột biến thường tỏ ra có sức sống kém hoặc kém thích nghi so với dạng gốc nhưng trong điều kiện mới, nó có thể thích nghi hơn, có sức sống tốt hơn.

Vì sao đột biến gen được xem là nguyên liệu sơ cấp của chọn giống và tiến hóa?

- Đột biến gen phổ biến hơn đột biến NST: Tuy tần số đột biến của từng gen là rất nhỏ (khoảng 10-6 đến 10-4) nhưng ở một số gen dễ đột biến, tần số đột biến có thể lên tới 10-2. Mặt khác sinh vật có hàng vạn gen nên tỉ lệ giao tử mang đột biến về gen này hay gen khác là rất lớn.

- Đột biến gen ít ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức sống và sức sinh sản của sinh vật hơn đột biến NST.

- Các nghiên cứu thực nghiệm chứng tỏ các nòi, các loài phân biệt nhau thường không phải bằng vài đột biến lớn mà là sự tích lũy của nhiều đột biến nhỏ. 

4 nhận xét:

 
Top